De avonturen van Tom Bombadil – J.R.R. Tolkien

0
79

Omslag De avonturen van Tom Bombadil

Dat oude klassiekers nog steeds in de smaak vallen blijkt wel uit de vele heruitgaven die momenteel verschijnen bij onder andere Boekerij, Uitgeverij Q en Luitingh-Sijthoff. Voorbeelden daarvan zijn Tad Williams’ De Drakentroon, Aardzee van Ursula K. Le Guin en de onlangs opnieuw uitgegeven Tschai-cyclus van Jack Vance. Maar als het om oude klassiekers gaat is er natuurlijk één naam die er pas echt bovenuit springt: J.R.R. Tolkien. Boekerij publiceerde in 2015 drie heruitgaven van zijn werk, waarvan De avonturen van Tom Bombadil er eentje is. Maar is deze gedichtenbundel nog net zo interessant als vijftig jaar geleden, of had hij toch beter op de plank kunnen blijven liggen?

Tom Bombadil en anderen
De avonturen van Tom Bombadil werd voor het eerst gepubliceerd in 1962 en bevat in totaal zestien gedichten die zijn geschreven door Tolkien zelf. Deze nieuwe uitgave bevat echter ook nog flink wat extra materiaal: waar het originele gedeelte 115 pagina’s telt en dus eigenlijk maar een derde vormt van het totaal, is het grootste gedeelte van het boek gewijd aan eerdere versies van de gedichten, analyses en besprekingen van Tolkienkenners Christina Scull en Wayne G. Hammond, afbeeldingen en een uitgebreide bibliografie. De avonturen van Tom Bombadil is in eerste instantie dus ook niet echt een normaal leesboek, maar eerder een reeks korte essays die meer duidelijkheid geven over de keuzes die Tolkien gemaakt heeft bij het schrijven van zijn verhalen en gedichten.

Wat ook opvalt is dat er over Tom Bombadil zelf, de persoon naar wie het boek is vernoemd, eigenlijk maar twee gedichten zijn geschreven: De avonturen van Tom Bombadil en Bombadil gaat uit varen. De rest van de gedichten heeft eigenlijk niets met Tom te maken, al hebben ze wel iets anders gemeen: volgens Tolkiens eigen voorwoord zijn al deze gedichten namelijk geschreven door hobbits, onder wie Frodo, Bilbo en Sam Gewissies, en horen ze stuk voor stuk thuis in het Rode boek van Westmark, waarin Bilbo en Frodo ook hun avonturen uit De Hobbit en In de ban van de Ring hebben opgeschreven. De avonturen van Tom Bombadil is dan ook met recht een uitstapje terug in de wereld van The Lord of the Rings te noemen.

Alleen al de vele extraatjes die in dit boekje zijn gepubliceerd, maken van De avonturen van Tom Bombadil een echte must-have voor de Tolkienverzamelaar.

Interessant naslagwerk
Veel van de gedichten uit dit boekje zijn ook terug te vinden in In de ban van de Ring, waar ze werden voorgedragen of gezongen door bijvoorbeeld Bilbo Balings en Sam Gewissies. De avonturen van Tom Bombadil zal voor veel fans dan ook vast een feest van herkenning zijn, al staat het kleine boekje ook vol met interessante weetjes. Het is bijvoorbeeld erg leuk om te zien hoe veel van de gedichten uit deze bundel in eerste instantie helemaal niet geschreven zijn om in de wereld van Midden-aarde te passen. De meesten zijn eerst gepubliceerd in verschillende wetenschappelijke tijdschriften en werden pas later door Tolkien aangepast tot werken die hun oorsprong vinden in Midden-aarde.

Toch moet ik wel zeggen dat dit boekje waarschijnlijk vooral interessant zal zijn voor de echte fans en verzamelaars. Niet alle gedichten zijn namelijk even gemakkelijk te volgen en ook de analyses kunnen best ingewikkeld en een tikje langdradig zijn. Tom Bombadil is dan ook niet een boekje dat je even snel wegleest, maar is een naslagwerk waar je echt even voor moet gaan zitten en de aandacht bij moet houden. Ook de oorspronkelijke vertaling van de gedichten door Max Schuchart loopt hier en daar wat stroef, maar dit zal dankzij Tolkiens vele details, ingewikkelde rijmschema’s en lastige zinsconstructies vast ook een enorme uitdaging zijn geweest en verdient desondanks ongelooflijk veel respect.

Conclusie
De avonturen van Tom Bombadil is een lief en schattig boekje dat ongetwijfeld in de smaak valt bij fans van Tolkien en In de ban van de Ring. De gedichten en analyses zijn soms wat taai, maar bieden ook een interessante kijk op Tolkiens vroegere werk en de keuzes die hij in zijn carrière heeft gemaakt. Alleen al de vele extraatjes die in dit boekje zijn gepubliceerd, maken van De avonturen van Tom Bombadil een echte must-have voor de Tolkienverzamelaar, en dankzij de prachtige illustraties van Pauline Baynes staat het boekje, samen met de tegelijkertijd heruitgegeven edities van De Hobbit en Boer Gilles van Ham, erg mooi in de boekenkast.




De avonturen van Tom Bombadil

J.R.R. Tolkien | Boekerij | 1934
Originele titel: The Adventures of Tom Bombadil
Vertaling: Max Schuchart en Renée Vink

De oude Tom Bombadil was een vrolijk kwastje;
Zijn laarzen waren geel en knalblauw was zijn jasje,
groen waren zijn riem en zijn broek, helemaal van leder;
in zijn punthoed stak een zwanenvleugelveder.
Hij woonde onder aan de Heuvel, waar de Wilgenwinde uit een grazige bron zich het dal in slingerde.

RECENSIEOVERZICHT
Eindwaardering
Vorig artikel[AFGELOPEN] Win de Tschai omnibus van Jack Vance
Volgend artikelOnze Gids naar heruitgegeven Klassiekers
Marije behoort tot de Harry Potter-generatie en het is daarom ook niet gek dat de boeken over de tovenaarsleerling, die meteen haar eerste kennismaking met de wereld van fantasy waren, nog steeds haar lievelingsboeken zijn. Ondertussen heeft ze de rest van de fantasywereld ook ontdekt. Ze is dol op het lezen van young adult-boeken, dystopische verhalen, epische fantasy en eigenlijk alle kinderboeken waar ook maar een beetje magie in voorkomt.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here