De Wentel is een multidisciplinaire verhaalwereld van Sytze Schalk dat jaren geleden al vorm kreeg in de vorm van theaterstukken en een interactief spel. Nu is er ook een boekenserie in de maak, waarvan De Archivist het eerste deel is. Binnenkort op FantasyWereld een interview met de bedenker en auteur van dit alles!
Rijke setting
Sytze Schalk zet met De Archivist een fantasywereld neer die zonder twijfel het grootste pluspunt van het boek is. De setting voelt rijk aan, zorgvuldig uitgewerkt en vol interessante details. Vooral het concept van het Archief en de magische krachten van Izel die eraan verbonden zijn, is origineel en geeft het verhaal een eigen identiteit binnen het fantasygenre. Ook de inclusieve cast verdient een vermelding; het is duidelijk dat diversiteit een vanzelfsprekend onderdeel van deze wereld vormt.
Toch wist De Archivist mij niet volledig te overtuigen. Het grootste probleem zit voor mij in de opbouw van het verhaal. Pas ruim over de helft van het boek begint de plot echt op gang te komen en wordt het daadwerkelijk spannend. Daarvoor voelt het verhaal regelmatig alsof het ter plaatse blijft trappelen. Zeker in het begin wordt er soms van de hak op de tak gesprongen en is de rode draad in het verhaal niet te onderscheiden van de andere draden. De uitgebreide wereldopbouw is interessant, maar kan niet altijd verhullen dat de voortgang soms traag verloopt. Ik durf zelfs eerlijk zeggen dat dit boek gewoon 150 bladzijden te lang is.
De dynamiek tussen Izel en de andere wezen behoort tot de sterkere elementen van het boek en zorgt voor enkele van de meest aangename interacties in het verhaal. Limme, Ani en Dokter Stolk zijn ‘maar’ zijpersonages, maar ook op hun schouders rust een groot deel van het verhaal. Andere personages konden mij wat minder bekoren, in het bijzonder het hoofdpersonage Izel. Zij komt geregeld wat zeurderig of emotioneel over, waardoor het moeilijk was om echt met haar mee te leven. Qua toon balanceert De Archivist hierdoor soms op de grens tussen volwassen fantasy en young adult. Dat hoeft op zich geen nadeel te zijn, maar bepaalde emotionele reacties en karakterdynamieken gaven mij vaker een YA-gevoel dan ik vooraf had verwacht van een boek dat als adult fantasy wordt gepresenteerd.
Een ander punt van frustratie is de mysterieuze “Wentel”. De serie draagt de naam De Wentel, de Wentel wordt meermaals genoemd, en we weten dat die zich ergens in de Stad onder de Stad bevindt. Maar na een volledig boek hebben we nog steeds nauwelijks een idee wat de Wentel eigenlijk is. Mysterie kan intrigerend zijn, maar hier voelde het eerder alsof essentiële informatie bewust werd achtergehouden zonder dat daar voldoende beloning tegenover stond. Zelfs een kleine hint had al geholpen. Een open einde is oké, maar dit voelt aan als clickbait in boekvorm.
Tot slot nog een persoonlijke kanttekening over de inclusieve taal. Hoewel ik de representatie in het boek waardeer, bleef het gebruik van het Nederlandse voornaamwoord “hen” als onderwerp voor non-binaire personages voor mij een struikelblok. Constructies als “hen droomt”, “hen roept” en “hen loopt” voelen grammaticaal onnatuurlijk en haalden me voortdurend uit het verhaal. Dat ligt niet aan de representatie zelf, maar aan het feit dat deze taalvorm voor mij nog niet natuurlijk leest. Het is een detail, maar wel eentje dat gedurende het hele boek aanwezig blijft. Kunnen we afspreken dat we een ander aanwijzend voornaamwoord (uit?)vinden voor onze non-binaire vrienden?
Conclusie
De Archivist is uiteindelijk een degelijk fantasyboek met een prachtige wereld, een origineel magisch concept en sterke dynamiek tussen de personages. Daartegenover staan een trage opbouw, een minder overtuigend hoofdpersonage en een centrale mysteriebox die na honderden pagina’s nauwelijks wordt geopend. Goed genoeg om nieuwsgierig te maken naar het vervolg, maar niet sterk genoeg om echt enthousiast te worden. Ik zal, mocht ik er de kans toe krijgen van Blossom Books, zeker het vervolg lezen, maar de verwachtingen zal ik ietwat bijstellen.
De Archvist
De Wentel 1
9789463496308
Blossom Books
februari 2026
Paperback
512 pagina's
