Engels of Nederlands?

1
171

Ik heb iets te bekennen: op de middelbare school vond ik lezen stom. Nee, dat is eigenlijk niet helemaal waar. Ik vond het lezen van Néderlandse boeken stom. Iedereen kent het wel: die verplichte leeslijst waarbij je verschillende hoogstaande literaire werken van diverse auteurs uit allerlei tijdperken moest lezen om vervolgens peentjes te zweten bij je mondeling. Ik vond er helemaal niks aan. Die Nederlandse auteurs zijn niet goed wijs, dacht ik. Alle onderwerpen waren zo moeilijk en alles had een driedubbele betekenis, ik vond het maar overdreven gedoe. Voor Engels mochten we veel leukere boeken lezen, en ik kwam al snel tot de conclusie dat Engelse boeken véél beter moesten zijn dan Nederlandse. Vertalingen, daar deed ik ook niet meer aan. In het Nederlands lezen is namelijk heel stom. Had ik het even mis…

Lange tijd heb ik alleen maar Engelse boeken gelezen. Daar is natuurlijk niets mis mee: door Engels te lezen en telkens een stapje moeilijker te gaan leer je de taal goed, en tegenwoordig kan je bijna niet meer om het Engels heen. Je blijft het waarschijnlijk je hele leven gebruiken en iedereen die moeite heeft met Engels raad ik dan ook zeker aan om eens een Engels boek te lezen. Het is alleen niet zo dat Engelse boeken per definitie beter zijn dan Nederlandse boeken!

Omdat ik zo weg was van Engelse literatuur, ben ik Engelse taal en cultuur gaan studeren. Heerlijk vond ik het, de hele dag die taal om me heen. Ik besloot me ook in te schrijven voor de cursussen Vertalen 1 en 2 omdat ik toch wel een beetje nieuwsgierig was naar de vertaalwereld, al las ik zelf bijna nooit een vertaling (die zijn toch altijd slecht?). Toen kwam ik erachter hoe leuk het eigenlijk is om te vertalen, en dat het ook best moeilijk is… Probeer maar eens om dat leuke woordgrapje precies zo in het Nederlands te vertalen zonder dat er van alles verloren gaat in de tekst. Dat is een hele uitdaging! Ik vond het heel leuk om uren te puzzelen op een oplossing, en ik bleek er best goed in te zijn.

De volgende stap was voor mij dan ook de inschrijving naar de master Literair Vertalen. Op dat moment kon ik er niet omheen: ik moest toch ook maar vertalingen gaan lezen. En wat bleek? Ik vond het heel prettig om in mijn moedertaal te lezen. Dat had ik echt niet verwacht. Veel Nederlandse boeken die ik gelezen had vond ik helemaal niet leuk, maar het was bijna een verademing om weer eens een boek te lezen waarbij ik alles in één keer begreep. Gezien mijn studie kan ik natuurlijk best goed Engels, maar je kan nou eenmaal nooit alle spreekwoorden, uitdrukkingen, merknamen, noem maar op, kennen als Engels niet je moedertaal is. Altijd was er bij een Engels boek wel iets dat ik niet helemaal begreep. Nou geeft dat natuurlijk niet, je kan meestal uit de context ook wel opmaken wat iets betekent en zo leer je nog eens wat, maar bij een boek in het Nederlands was dat niet eens meer nodig. De vertaler had namelijk zijn of haar stinkende best gedaan om het boek zo  begrijpelijk mogelijk te maken voor mij, en wauw, wat was dat fijn.

ikleesnls-kopie

Natuurlijk gebeurt het wel eens dat de vertaler de plank finaal mis slaat, of dat er spelfoutjes in het boek terecht komen. Dat is zonde en natuurlijk niet de bedoeling. Ik probeer dit ook niet goed te praten, maar ik heb inmiddels ook geleerd dat de vertaalwereld keihard is en dat je vaak maar heel weinig tijd hebt om een heel boek te vertalen (en daar ben je lang mee bezig!). Het gebeurt ook vaak dat ik eerst denk ‘huh, wat een gekke vertaling’ en dat ik later pas merk ‘ooo, anders klopt het grapje natuurlijk niet!’.

Door het lezen van vertalingen, is mijn Nederlands trouwens ook weer verbeterd. Door al dat Engels was dat eerlijk gezegd ook wel een beetje aan het versloffen. Daarom denk ik ook dat het belangrijk is dat je boeken in zowel het Engels als het Nederlands leest als je beide talen goed wil (blijven) beheersen. Wist je trouwens dat lezen in het Nederlands nog een voordeel heeft? Je steunt er namelijk de uitgeverij mee! En met jouw steun kan je uitgever weer leuke evenementen organiseren, auteurs uitnodigen voor een signeersessie, én, het volgende deel van het boek vertalen! Want niets is natuurlijk zo irritant als een serie die maar half af is…

Dus, laat je vooroordelen los en lees eens een vertaling. De meeste uitgevers hebben gewoon hele goede vertalers in dienst (zoals Merel Leene en Maria Postema, hun boeken vind ik altijd super goed vertaald) en je zal zeker niet teleurgesteld worden. Zeg ik dat je nooit meer Engels mag lezen? Natuurlijk niet! Maar het lezen van een Nederlandstalig boek of een vertaling is lang zo stom nog niet!

In welke taal lezen jullie het liefste jullie (fantasy)boeken? Laat hieronder een reactie achter!

1 REACTIE

  1. Ik lees ook liefst in het Nederlands, ook al is het vertaald. Lezen moet voor mij ontspannend blijven, wat je met Engels veel minder hebt. Ik heb geen zin om constant woorden op te zoeken die ik niet ken en daarna het stukje tekst opnieuw te lezen om mee te zijn met het verhaal. Enkel boeken die ik echt wil lezen, maar niet vertaald worden, zal ik in het Engels lezen.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here