Babel van R.F. Kuang is een historische fantasyroman die zich afspeelt in een alternatieve 19e eeuw, waarin het Britse Rijk zijn macht ontleent aan magie gebaseerd op taal en vertaling. Het verhaal volgt Robin Swift, een jongen die vanuit China naar Engeland wordt gebracht en opgroeit binnen de academische wereld van Oxford. Daar wordt hij opgeleid tot vertaler aan het prestigieuze instituut Babel, waar taal niet alleen kennis, maar ook macht betekent. Terwijl Robin zich ontwikkelt binnen dit systeem, wordt hij geconfronteerd met de morele implicaties van kolonialisme, identiteit en loyaliteit.
Het boek is opgedeeld in vijf delen, die elk een duidelijke fase in Robins ontwikkeling en het verhaal markeren:
Boek I
Introduceert Robin en schetst hoe hij in Engeland terechtkomt, evenals de opvoeding die hij krijgt van zijn voogd. Ook maken we kennis met Oxford en het instituut Babel. Dit deel is zonder twijfel interessant, vooral door de wereldopbouw en de unieke invalshoek van taal als bron van magie. Toch voelt het soms wat traag aan, Kuang neemt uitgebreid de tijd om alles neer te zetten, wat de vaart er af en toe uithaalt.
Boek II
Duikt dieper in de opleiding van vertalers en de werking van het magiesysteem met zilverstaven en betekenisverschillen tussen talen. Hoewel dit concept origineel en goed doordacht is, wordt het hier behoorlijk theoretisch. Persoonlijk kan dat minder boeien, het voelt soms alsof je door een studieboek gaat in plaats van een roman leest. Tegelijkertijd is het duidelijk dat deze kennis nodig is voor de rest van het verhaal. In dit deel begint ook Robins morele dilemma vorm te krijgen. Toch blijft het geheel vrij saai en langdradig. Het lezen voelt op momenten echt als “harken”, waarbij je vooral bezig bent met de vraag wanneer dit deel eindelijk voorbij is.
Boek III
Brengt gelukkig verbetering. Halverwege dit deel wordt het verhaal weer interessanter en word je als lezer opnieuw meegezogen. De focus ligt nog steeds deels op vertalingen en taal, wat het soms wat lastig te volgen maakt, maar het emotionele en morele conflict van Robin komt hier sterker naar voren. Hij moet keuzes maken en begint te ontdekken waar zijn loyaliteit ligt en wie hij werkelijk is. Voor lezers met een interesse in taal en vertalen zal dit deel waarschijnlijk meer aanspreken dan voor anderen.
Boek IV
Versnelt het tempo duidelijk. Er komt meer actie in het verhaal en de spanningsboog wordt strakker. Toch blijft er een zekere voorspelbaarheid hangen. Plotwendingen die als verrassend bedoeld zijn, zie je als lezer vaak al van ver aankomen. Dat haalt een deel van de impact weg en is jammer, zeker gezien de opbouw die eraan voorafgaat.
Boek V
Rondt het verhaal af en brengt de thematiek tot een conclusie. Zonder te veel te verklappen, de keuzes die Robin maakt en de consequenties daarvan passen goed binnen de toon van het boek, al blijven ze enigszins in lijn met de voorspelbaarheid die eerder al voelbaar was.
Algemeen
Is de schrijfstijl van Kuang prettig en toegankelijk. Het boek leest vlot weg, ondanks de soms zware en theoretische inhoud. De auteur weet complexe ideeën helder uit te leggen en er zitten duidelijke tempowisselingen in het verhaal. Tegelijkertijd is de stijl niet bijzonder beeldend, de nadruk ligt meer op ideeën en thematiek dan op sfeer en visuele beschrijvingen.
Een persoonlijk minpunt is de ontwikkeling van de personages. Hoewel ze emoties tonen en Robin duidelijk worstelt met morele dilemma’s, blijven de meeste personages vrij vlak. Het verhaal beslaat meerdere jaren, maar je hebt zelden het gevoel dat de personages daadwerkelijk ouder worden of ingrijpend veranderen. De Robin aan het einde van het boek lijkt in veel opzichten nog sterk op de Robin van het begin, wat de impact van zijn reis enigszins beperkt.
Het magiesysteem rondom vertalingen en zilverstaven is zonder twijfel origineel en goed uitgewerkt. Je merkt dat er veel onderzoek in zit en dat Kuang een duidelijke visie heeft op taal en betekenis. Tegelijkertijd maakt dit het verhaal soms onnodig complex en zwaar. De toegevoegde waarde voor het grotere verhaal voelt daardoor niet altijd even groot.
Conclusie
Hoewel Babel na het tweede deel dreigde vast te lopen, weet het boek zich net op tijd te herpakken. Het verhaal wordt spannender en leest uiteindelijk toch prettig door. Het geheel is misschien wat voorspelbaar en had baat gehad bij sterkere karakterontwikkeling, maar het blijft een interessant en degelijk geschreven boek. Voor een eerste kennismaking met Kuang is dit zeker geslaagd, en het maakt nieuwsgierig naar haar andere werk.
