De bundel ‘Lang en Gelukkig’, van schrijverscollectief Papieren Zwaard en gastschrijvers, is gevuld met zes queer hervertellingen van bekende en minder bekende sprookjes. Het doel van de bundel is om bij te dragen aan meer inclusiviteit binnen de wereld van het speculatieve genre én in de echte wereld, want iedereen verdient het om zichzelf te kunnen zijn. Het boek is tot 20 mei 2023 te bestellen via de website van Papieren Zwaard, en de volledige winst wordt gedoneerd aan COC Nederland.
Lang en gelukkig
Vrouwen die verliefd zijn, heren die van elkaar houden, maar ook een prinses die niet uit is op romantiek. In de verhalenbundel Lang en Gelukkig zijn bekende klassiekers in een nieuw jasje gestoken: over een prins die niet wil trouwen, een supermarktmedewerker die zijn favoriete idool tegen het lijf loopt, en de kleine zeemeermin die verliefd wordt op een jonge vrouw.
‘Feelgood’ verhalen dus, want de titel bevat niet voor niets de lang en gelukkig. De mix van verhalen zijn ijzersterk juist omdat iedere hervertelling een andere uitwerking heeft. Tussen de Veren van Carlijn Broers volgt bijvoorbeeld een klassieke sprookjesstructuur, vol historie, tovenarij en bijzondere magische krachten. De Rattenvangers van Arlette Krijgsman voelt daarentegen heel hedendaags aan, het zo zou vandaag kunnen gebeuren.
Zesmaal een wonderlijke liefde
Omdat deze bundel een samenwerking is van 6 verschillende auteurs die ieder in hun eigen stijl een verhaal hebben geschreven, zal ik kort wat per verhaal vertellen om een beter beeld te schetsen van de sprookjes die je in dit boek kunt verwachten en de LHBTI+ groep die hierin vertegenwoordigt wordt.
Tussen de Veren van Carlijn Broers
In deze mix tussen Belle en het Beest en een in 2009 herontdekt Duits sprookje over een Kraai door Franz Xaver von Schönwerth, volgen wij als lezer het meisje Caoimhe. Wanneer haar vader terugkeert van zijn reis vertelt hij dat één van zijn dochters met een kraai zal moeten trouwen.
Het verhaal kent verrassende wendingen, voelt verfrissend en weet ondanks de vele magische elementen niets van zijn geloofwaardigheid te verliezen. Het voelt aan als een geheel nieuw klassiek sprookje, waarbij de liefde tussen Prinses Sarfriede en Caoimhe zal gaan zegenvieren. Leuk detail: de ouders van Sarfriede staan open en positief tegenover haar geaardheid. Het verhaal valt in de LHBTI+ vanwege de relatie tussen de twee vrouwen en is een fantastische start van deze bundel.
Het Roodborstje en de Roos van Vera Gijzen
Dit verhaal is een hervertelling van Robin Hood, waarin de avontuurlijke Robin, een jonge vrouw, de taak krijgt om te stelen van de rijke familie waar Marianne toebehoort. Marianne is niet kien om te moeten trouwen met de sheriff, en de schat die Robin steelt zal anders zijn dan wat haar metgezellen verwachten.
Het verhaal van Vera ligt nog steeds dicht bij het origineel. Ze heeft de pech dat in de eerste druk iets is misgegaan met de opmaak waardoor enkele woorden aan elkaar geplakt zijn die niet aan elkaar horen. Dit is verder niet heel hinderlijk voor het verhaal, maar wel opvallend genoeg om te vermelden. Het verhaal heeft een veel korter tijdsbestek dan de andere verhalen in de bundel, weinig actuele actie, en veel verwijzingen naar gebeurtenissen uit het verleden. De ontmoeting tussen Marianne en Robin staat hierin centraal en ook dit verhaal vertelt dus van liefde tussen twee vrouwen.
De Rattenvangers van Arlette Krijgsman
Supermarktmedewerker Raf zit nog steeds onder het juk van zijn ouders, die moeite hebben zijn geaardheid te accepteren. Het liefste zou hij zijn dorp verlaten, net als zijn oud-klasgenoten. Op een dag vertelt zijn beste vriendin hem dat hun favoriete band De Rattenvangers in het dorp komt optreden. Niet iedereen in het dorp is blij met de komst van deze alternatieve band.
Arlette weet een heel pakkende en moderne versie van de Rattenvanger van Hamelen neer te zetten. Vanaf de eerste zin ben je gegrepen. Het voelt aan alsof dit verhaal ieder moment in de werkelijkheid zou kunnen plaatsvinden. En is het niet een beetje een dagdroom van velen van ons dat je je idool-crush tegen het lijf loopt? Voor de jongen Raf wordt dit werkelijkheid in een liefelijk positief sprookje waarin twee jongens de ware liefde vinden.
De Wonderlamp van Jophiël van der Meij
Dit sprookje ligt redelijk dicht tegen de originele vertelling van Aladin en de Wonderlamp aan en voelt toch authentiek aan. Het meisje dat bekent staat als ‘rat’ vlucht de tuin in van een rijke familie. Daar komt ze oog in oog te staan met Jasmijn en haar wonderlamp. Iedere volle maan mogen ze een wens doen. Voor Rat, nu hernoemd als Senna, komen de wensen vrijwel gelijk uit. Voor Jasmijn lijkt het wachten eindeloos.
Een heerlijk romantisch sprookje vol magische elementen dat je doet smachten naar meer. Jophiël weet de klassieke elementen uit meerdere versies van het sprookje een nieuwe draai te geven die zo goed werkt, dat zowel Senna als Jasmijn van vlees lijken te worden. De lezer zal duimen voor de twee meiden, en met wederom een romantiek tussen twee vrouwen is ook dit verhaal een verrijking voor de LHBTI+ community.
De Kikkerprins van Joany Taanman
Een zeer charmante versie van De Kikkerkoning of IJzeren Hendrik. Prins Maro weigert te trouwen en dus schakelt zijn vader, de keizer, hulp in van een wijze oude vrouw. Zij blijkt echter een heks te zijn die de prins vervloekt. Het is aan zijn page, Horatio, om Maro als kikker mee te nemen naar de prinses met de gouden bal. Er is gezegd dat zij de vloek kan verbreken.
Van alle hervertellingen in deze bundel liet dit verhaal mij het langste gissen naar de uitkomst. Zou Joany doen wat ik denk dat ze gaat doen? Maar ze doet het, en ik kan niet blijer zijn. De relaties tussen de hoofdkarakters Horatio, Maro en prinses Ovidia worden voor een kort verhaal bijzonder goed weergegeven. Zo is Prinses Ovidia met de gouden bal te scharen onder het aseksuele spectrum, en mogen de heren hun liefde aan het einde van het verhaal met elkaar delen. Vooral de vriendschap die de prinses uit deze relatie mag putten voelt verfrissend, omdat aseksuele karakters nog altijd lastiger te vinden, en vaak onopvallender zijn, dan andere seksuele gaardheden in verhalen.
Het Hart van de Zee van Kirsten Timmerman
Een verhaal dat leunt op de Griekse sirenen en het sprookje van De Kleine Zeemeermin. Gry is op zoek naar een lekker hapje. Echter, wanneer zij de drenkeling die zij gevonden heeft omdraait ziet zij de eerste menselijke vrouw in haar hele leven. Opeten lukt haar niet, al heeft ze nog zo’n trek. Dan gaat ze op zoek naar een manier om deze mensenvrouw te kunnen terugzien.
Een sprookje dat wat angstige momenten kent, want de grauwe en rauwe werkelijkheid van de sirenen is dat zij mensen als voedsel zien. Gry’s verliefdheid zorgt dus voor complicaties. Gelukkig weet Kirsten het verhaal een goed einde te geven, al was het even nagelbijten geblazen. Ook dit verhaal kent een liefde tussen twee vrouwen, en net als de andere verhalen geeft het goede einde je een goed gevoel wanneer je de bundel dichtslaat.
Samenwerking
Dit is alweer de tweede verhalenbundel van de schrijvers van Het Papieren Zwaard, in samenwerking met een aantal gastschrijvers, en het mag een succes genoemd worden. Enkele opmaak en spelfoutjes daargelaten, die ongetwijfeld in de herdruk verdwenen zullen zijn, is het boek een goed te lezen en keurig opgemaakte uitgave. Een knappe prestatie voor een relatief nieuwe en nog kleine uitgeverij.
De bundel kent een gevarieerd aanbod aan herschreven sprookjes. Na ieder sprookje staat een stukje over de auteur, en is er informatie te vinden over het originele sprookje en hoe de auteur zich heeft laten inspireren om tot dit verhaal te komen. Heel handig en interessant om te lezen, dus een fijne toevoeging.
Er is ook een lijst met trigger warnings, waarschuwingen voor onderwerpen die voor sommige lezers niet fijn zijn. Deze lijst staat onpraktisch helemaal achterin en had beter helemaal voorin gemogen, maar het is wel fijn dat de lijst er is. Niet alle verhalen hebben waarschuwingen erbij, maar voor de lezers die hier op letten is het fijn om te zien voor welke verhalen er wel een waarschuwing geldt.
Lang en Gelukkig is al met al dus een hele mooie bundel en een welkome toevoeging aan het toenemend aantal verhalen waarin LHBTI+ personages een hoofdrol spelen.
Superleuk, dankjewel voor de mooie review!