Zusje Dood – William Gay

0
90

Omslag Zusje Dood

Sommige titels zijn heerlijk direct. Denk bijvoorbeeld aan De Angstaanjager, een boek waarin de Angstaanjager – goh – een heel belangrijke rol heeft. Of In de ban van de ring, waarin alles nou net om dat ene kleine sieraad draait. Anders is het bij het recensieboek dat we deze keer onder ogen kregen: Zusje Dood van William Gay klinkt niet alleen macaber, maar ook nog heel mysterieus. Is het een dood zusje, of juist een zusje dat de dood met zich meebrengt? Of is het misschien een goed gevonden variant op het Nederlandse ‘ergens een broertje dood aan hebben’? Reden genoeg om te bekijken waar dit spookverhaal over gaat.

Writer’s block
Hoewel David Binder afwijzing na afwijzing had verwacht, blijkt zijn in wat verloren uurtjes geschreven debuut een groot succes. Het levert zelfs een prijs op van tienduizend dollar, waardoor hij, zijn vrouw en zijn dochtertje weer even vooruit kunnen. Maar het wil niet vlotten met zijn tweede boek. De lat ligt hoog en de inspiratie ontbreekt, waardoor zijn agent voorstelt om tussendoor een commercieel boekje te schrijven:

‘Als een timmerman geen Moors kasteel kan bouwen, kan hij altijd nog een kippenren timmeren. (…) Schrijf iets wat we aan de paperbackdivisie kunnen slijten.’

David neemt haar advies ter harte en besluit aan een griezelromannetje te beginnen. Wat een tussendoortje moest worden, verandert echter al snel in een groots project. Het hele gezin vertrekt naar Beale Station in Tennessee, om ter plekke een plaatselijk spookhuis te betrekken. Het romannetje moet daardoor een historische achtergrond krijgen, maar naarmate de tijd verstrijkt wordt duidelijk dat de reputatie van het gebied niet uit de lucht is gegrepen. David komt een aantal spookachtige verschijningen tegen en raakt steeds meer in de ban van de geschiedenis van de familie Beale…

Een ruw werkje
Wie aan Zusje Dood wil beginnen, wordt op de omslagtekst al gewaarschuwd. De ‘bijna voltooide griezelroman’ wordt een ‘ongepolijste diamant met rafelrandjes’ genoemd, want het manuscript komt uit de nalatenschap van de reeds overleden thrillerauteur William Gay. Gezien de meest actuele passages in het boek zich rond 1980 afspelen, lijkt het om een ouder, onafgemaakt verhaal te gaan.

Na het vrij gruwelijke begin van het boek valt het open einde dan ook een beetje tegen. Er blijven heel wat losse draadjes liggen en er komt geen sluitend antwoord op de vragen die tijdens het lezen worden opgeroepen. Als troost is er op de laatste pagina’s wel een journalistiek artikel van Gay toegevoegd, dat in het jaar 2000 is verschenen. In Koningin van de spookvallei: een gewaarmerkte geschiedenis van de avond dat de heks van Bell ons naar huis volgde komen geschiedenis en indrukwekkende persoonlijke ervaringen aan de orde, die Gay duidelijk hebben geïnspireerd tot het schrijven van Zusje Dood.

Is het dan wel de moeite waard om een onafgemaakt boek te lezen? De nazaten en de uitgever van Gay vonden van wel, en ook ik sluit me daarbij aan. Hoewel het intens zonde is dat het verhaal niet langer is en dat het geen duidelijk afgebakend einde heeft, wordt vanaf de eerste pagina een toenemend beklemmende sfeer opgeroepen. Door heden en verleden opeenvolgend aan bod te laten komen, krijg je bovendien op een prettige manier meer overzicht op wat er gebeurt. Waar bijvoorbeeld de verschijning van een gezette man met een breedgerande hoed David niets zegt, zorgt dit beeld bij de lezer voor veel meer samenhang.

Stoffige, hete zomers
De zorgvuldige opbouw wordt versterkt door Gay’s sterke taalgebruik. Waar hij op het ene moment beeldend en heel visueel uit de hoek komt, zorgen op het andere moment gevatte en soms zelfs ronduit geestige formuleringen voor de nodige luchtigheid. De onvoorspelbaarheid van de spookverschijningen en de hete zomers in Tennessee komen zo volledig tot hun recht.

Wat wel opvalt aan de opbouw van het verhaal, is de gelijkenis met het waarschijnlijk oudere The Shining van Stephen King. Ook daar hebben we te maken met een gefrustreerde schrijver, die zijn vrouw en kind meesleept naar een griezelig gebouw, om vervolgens steeds verder weg te glijden in de ellende van die plaats. Vervelende ongelukjes worden opgevolgd door vreemde visioenen, terwijl je nét niet de vinger kunt leggen op de precieze reden hierachter. Bovendien is er ook hier sprake van een vorige, relatief recente bewoner die zijn vrouw en dochters met een bijl te lijf is gegaan, net als de voorgaande huismeester in het Overlook Hotel.

‘Je pappa is een boek aan het schrijven. Dan doet hij soms een beetje raar. Hij … hij gaat helemaal in zijn onderwerp op.’

Storend is die gelijkenis echter niet: The Shining is een ijzersterk boek (en ondanks Jack Nicholson nog beter dan de film), waardoor het des te spijtiger is dat Gay Zusje Dood nooit heeft kunnen afmaken. Ik ben razend benieuwd welke eigen draai hij aan dit concept had willen gegeven, en hoe hij het einde zelf voor zich zag.

 

[product_page sku=”9789021400136″]

Zusje Dood Boek omslag Zusje Dood
William Gay
9789021400136
Uitgeverij Q

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.