Nachtwacht – Sergej Lukjanenko

0
18

Omslag Nachtwacht

De mens denkt dat hij een vrije wil heeft en zijn eigen keuzes maakt. De mens heeft niet door dat er wezens bestaan die eruit zien als zijzelf, maar ongelooflijke krachten hebben: de Anderen. De beslissing van elke Andere heeft zijn weerslag op duizenden mensen. Geen fijn idee als de Anderen al erg lang in oorlog verkeren, al vele eeuwen zijn opgesplitst in twee kampen, die van het Licht en die van de Duisternis. Meerdere decennia geleden hebben ze een wankele wapenstilstand gesloten en een verdrag opgesteld. De Nachtwacht zal bestaan uit Lichten en de Duisteren in de gaten houden, de Dagwacht zal bestaan uit Duisteren en de Lichten niet uit het oog verliezen. Tegenover elke licentie om te genezen staat een licentie om te doden en andersom. Het is een wapenstilstand waar geen van beide kampen goed mee kan leven.

En dan ontdekken ze een soortgenoot – slechts een jongen – met mogelijke sterke krachten. Wie hem voor zich wint, kan de balans in zijn voordeel laten verschuiven. Moskou verandert in een strijdtoneel vol manipulatie en bedrog. De toekomst van zowel de Anderen als – daarmee samenhangend – de mens staat op het spel. En dan ontdekt de Nachtwacht ook nog eens een inferno, een vloek die Moskou weg zou kunnen vagen met al zijn inwoners. Kunnen de Lichten de ramp voorkomen en de jongen voor zich winnen of falen ze genadeloos?

Nachtwachtis het begin van een trilogie, maar ook Nachtwacht zelf bestaat uit drie delen. De drie verhalen volgen elkaar chronologisch op en vloeien logischerwijs uit elkaar voort. En die drie verhalen zijn zowel een voordeel als een nadeel van Nachtwacht. Enerzijds vraag je je af waarom ze samen zijn gebundeld onder één naam, omdat je soms even bezig bent voor je de samenhang vindt of juist door de verwachte samenhang op het verkeerde been wordt gezet. Anderzijds is juist de verwarring de kracht van Nachtwacht.

Het boek zit barstensvol manipulatie. De Anderen manipuleren de mensen, de Anderen manipuleren elkaar en de auteur manipuleert de lezer. Net wanneer je denkt dat je het doorhebt, blijk je er toch weer naast te zitten, maar achteraf gezien zit het wel logisch in elkaar. Het is een boek dat je verrast zonder zaken uit de lucht te laten vallen.

Vele wezens in de Schemer
Het boek speelt zich voornamelijk af in Moskou en deels dieper dan een gewoon mens kan zien. De Anderen kunnen namelijk in de Schemer treden en daar veel zaken bewerkstelligen die in de gewone wereld niet kunnen, maar de Schemer is gevaarlijk en iedere zwakke en/of onoplettende Andere kan vast komen te zitten, voor eeuwig. De schemer is niet Licht, niet Duister, maar grijs. Het kiest geen kant en tracht voornamelijk zichzelf te voeden.

De Schemer kan dus door de Anderen betreden worden en dit doen ze dan ook. Tovenaars, diermensen, heksen, vampiers, enzovoorts, allemaal maken ze soms gebruik van de Schemer. Ze handelen erin of bekijken vanuit de Schemer de mensenwereld vertraagd – in de Schemer gaat de tijd sneller. En alles wat in de Schemer gebeurt, beroert de zielen van de gewone mensen.

Dit alles klinkt redelijk zwaar, maar Sergej Lukjanenko weet ook lucht te brengen in deze vijandige omgeving. Van het kunnen lezen van een krant – die in de Schemer niets dan de waarheid laat zien – tot het weer heel maken van een in de gewone wereld kapot gevallen kopje. Het geeft verschillende grijstinten aan een verder redelijk kleurloze wereld.

Goed gekozen hoofdpersoon, aparte stijl
In het boek volg je Anton, een middelmatige tovenaar bij de Nachtwacht. Slechts vijf jaar geleden hoorde hij dat hij een Andere was en hij loopt pas een week mee in de buitendienst van de Wacht. Veel is dus voor hem nieuw, waardoor je als lezer genoeg informatie krijgt om de wereld voor je te zien. Maar niet alleen voor de informatiedosering is Anton een goede keuze. Hij heeft ook het juiste karakter. Hij is kritisch en doordat hij niet enkel de cijfertjes ziet – zoals in de afgelopen vijf jaar – maar nu ook de gebeurtenissen zelf, blijft zijn ziel niet onberoerd. Veel gedachten klauwen zich in hem vast. Zijn innerlijk proces is dan ook zeer interessant en vormt samen met het externe – alle gebeurtenissen om hem heen – een goed geheel, waardoor zowel de meest rustige scènes als de meest drukke fragmenten erg boeiend zijn.

Het enige wat wel in negatieve zin opvalt is het overmatige gebruik van puntjes (Anton is gek op gedachten die er op drie eindigen), het veelvuldige muziek luisteren (en hoe leuk de liedteksten ook zijn, je scant ze al snel door of slaat ze volledig over) en de gedachten die niet helemaal logisch bij de situatie passen (zoals denken aan bijzaken wanneer de grote zaken juist fout gaan), maar al deze vervelende dingetjes passen goed bij Anton en maken van hem een ronder geheel.

Ronde personages, sterke spanningsboog
En niet enkel Anton is goed uitgewerkt. Elk personage in het werk zit goed in elkaar en handelt volgens zijn eigen patroon, die uiteraard – vanuit de sociale psychologie bezien – weer verstoort kan worden door andere hun patronen of zelfs enkel hun (veronderstelde) aanwezigheid.

En Sergej Lukjanenko weet ook precies wanneer hij de spanning aan moet zetten en wanneer hij het beter wat rustiger aan kan doen. Hij houdt zowel rekening met de psyche van zijn personages, als met de psyche van de lezer. En zorgt dat iedereen continu op scherp staat.

Een boek dat je bijblijft
Nachtwacht is een boek vol manipulatie en bedrog. Het kent verschillende niveaus in de werelden, maar ook verschillende niveaus in de strijd. De personages zijn rond, de spanning is goed uitgebalanceerd. En het thema blijft nog lang nadat je het boek hebt dichtgeklapt bij je hangen. Een echte aanrader voor iedereen die graag gegrepen wil worden door een boek.




Nachtwacht

Sergej Lukjanenko | A.W. Bruna Uitgevers | 1998
Originele titel: Nochnoy dozor

Nachtwacht is het eerste deel van een trilogie over de 1.000 jaar oude wapenstilstand tussen het licht en de duisternis in het hedendaagse Moskou, een magische stad die in hoog tempo verwestert, maar nog steeds de sporen draagt van het verleden. Niemand is op de hoogte van hun bestaan – ze zijn niet te onderscheiden van gewone mensen- maar ze bestaan wel: de Anderen. Met hun buitengewone krachten leven ze tussen de bevolking, die niets merkt van de strijd die in hun midden woedt. Want de Anderen zijn verdeeld. Aan de ene kant staan de aanhangers van het Licht, aan de andere kant de aanhangers van de Duisternis. De ene groep heerst gedurende de dag, de andere tijdens de nacht. Al eeuwenlang bestaat er een status-quo tussen deze 2 vijanden. Maar dan komen beide kampen achter het bestaan van een jonge soortgenoot- een kind nog- met grote krachten. Krachten waardoor het machtsevenwicht kan doorslaan in het voordeel van degene die de jongen voor zich weet te winnen. Hiermee komt niet alleen de toekomst van de Anderen op het spel te staan, maar die van de gehele mensheid.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here